Ülkemizde “Bakım Mühendisliği”

 “Bakım Mühendisliği” nedir? Bakım mühendisi ne iş yapar veya yapmalı? Peki 

Eğer bir bakım mühendisi, yöneticisi veya bir tekniker iseniz mutlaka bu soruların size göre cevapları vardır.

Kabaca tanımlamak gerekirse bakım; bir işletmede bulunan ve aktif olarak çalışan makinelerin veya ekipmanların verimliliğini optimumda tutmaktır. Diğer bir deyişle makineleri, ekipmanları veya tezgahları 7/24 emre amade tutmaktır. Buda işletmelerde ayrı birim olarak kurulan bakım veya yardımcı işletmelerin görevidir.

Ülkemizde, çoğu fabrikada bakım bölümü kendi içinde mekanik bakım elektrik bakım şeklinde ayrılmıştır. Bu ayrım endüstri 2.0 ve  3.0’ın olduğu dönemlerde gerekli ve önemli bir unsurdu. Ama endüstri 4.0‘ı konuştuğumuz şu yıllarda  bu ayrım hiç de uygulanabilir bir yönetim şekli değildir(hatta endüstri 3.0 da bile). Endüstri 4.0 terimi, makinelerin haberleşmesi, bulut sistemleri, akıllı makineler gibi bir çok kelime ile ifade edilebilir.Daha da abartılı bir şekilde ifade edecek olursak makinelerin birbiri ile konuşmasıdır. Bundan dolayı bu dönemlerde üretilen ve imal edilen tüm makineler (elektrik-elektronik ve mekaniği aynı anda kullanan) tam otomasyonlu denilebilecek akıllı cihazlar şeklinde üretilmekte veya üretilmiyorsa üretilmek zorunda. Bu ne demek peki? Mesela; istifleme makinelerinden olan yeni tasarım forkliftlerin çoğu; kullanım sürelerini, operatör hangi saatte  ve nerede kullandığını,  nasıl ve ne şekilde kaza yaptığını, periyodik bakım ne zaman? şeklindeki soruların hepsine kurulan bir sistem ile sorumlusuna; uyarı, ikaz veya bir mail ile

bildirmek suretiyle takibi sağlanabiliyor. Yani biraz daha anlaşılır olmak açısından ifade edersek, evde oturduğunuz yerde canınız soğuk bir içecek çekti ve bir tuşla yanınıza getirtmekten öte, düşündüğünüz anda sizin ne düşündüğünüzü bilen bir sistem. Bir sesle ışıkların açılması veya evde herhangi bir mekanizmanın harekete geçmesi gibi…

Asıl konuya dönecek olursak ,peki bu kadar konuyu peki niçin anlattım? (Ne yazık ki) Artık makine mühendisi veya elektrik mühendisi diye kavramlar olmayacak. Direk bakım mühendisi yani hem elektrik hem mekanik bilgisi olan mühendisler iş yapacak. Zaten yabancı sermayeli veya büyük köklü firmalar BAKIM MÜHENDİSİ arıyoruz şeklinde iş ilanları veriyor. PLC kesin bilecek 🙂 Ve çok değil biraz ilerde kendi kendini onaran sistemler ortaya çıktığında ise artık bir bakım mühendisine de ihtiyaç kalmayacak. Korkutucu ama gerçek. Bu sadece mühendisler için değil teknikerler için de geçerli. Eğer sorumlu kişiler bu anlattığım şekilde kendilerini geliştirmezler ise çok yakında işsiz kalacaklar anlamına geliyor. 

Şimdi yukarıdaki yazıyı okuduysanız hadi oradan! diyebilirsiniz. “Bir makine mühendisi uzmanlık gerektiren bir elektronik işini nasıl yapacak”. Tabiki üniversitelerdeki bu eğitimler ile olmaz.(Lütfen alınmasınlar ama öyle:)) Haklısınız! Ben şimdi böyle yapalım demiyorum ama yakın zamandaki hem eğitimde hemde kariyerimizdeki hedefimiz bu olması gerektiğini söylüyorum. Hem de hemen şimdi başlamalıyız…

Bundan dolayıdır ki ülkemizde yeni yeni kurulan ve niçin açıldığını da anlayamadığım mekatronik mühendisliği diye bölümler açıldı. Niye “anlayamadığım” dedim ? Çünkü, bu bölümlerde ders veren hocaların çoğu! bu korkutucu gerçekleri bilmemekle beraber(ya da görmezden geliyorlar) sanayiden habersiz, sadece tahtada teorik ders anlatmakla yetiniyorlar. Üniversitede hocalarımdan biri  “bir makine mühendisin ne işi var yağlı ortamlarda; onun  yeri masa başında tasarımla çizimle olmalı” demişti. Bende “hadi ya!” demiştim içimden (göze batmamak için:)). Arkadaşlar, bir mühendis veya herhangi bir çalışan ilk işe başladığı yıllarda çaylakken yani işe dokunmaz ise; yaptığı işi öğrenemez! Zaten acemilik döneminde askerdeki gibi bilmediği için suçlanmaz ayıplanamaz. Yani kısacası; işi yerinde görmez ise tasarımı yanlış yapar. 

Toparlarsak, yeni meslek; artık elektrik-elektroniği ve mekaniği kapsayan “bakım mühendisi” veya diğer uzmanlık alanı olan “Tasarım Mühendisliği” gibi… Artık endüstri 4.0 ülke olarak konuşmayı bırakıp! acilen hızlı bir şekilde uygulamaya geçmelidir. Tabi bu birçok kişiyi işsiz bırakacaktır 🙂 dezavantaj mı? avantaj mı? siz karar verin.

 

 

 

 

 

 

 

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir